Giang Soi tiên phong xây dựng làng số qua "mã QR kể chuyện"

     Xã Vân Đình đang tham gia rất tích cực vào công cuộc cải cách hành chính và chuyển đổi số. Đây cũng là một trong những địa phương đi đầu của thành phố trong lĩnh vực này. Trong đó, thôn Giang Soi được xem là điểm sáng, tiên phong trong xây dựng làng số.

     Ý tưởng số hóa các câu chuyện của làng được khởi nguồn từ ông trưởng thôn Nguyễn Văn Oánh cùng lực lượng đoàn viên thanh niên. Mỗi ngõ xóm, mỗi di tích giờ đây đã được gắn mã đình danh riêng, biến những giá trị truyền thống thành nguồn giữ liệu số sinh động và gẫn gũi với nhân dân. Từ những mã QR biết kể chuyện tư duy số dần lan tỏa khắp mọi mặt đời sống của địa phương. Các thông báo, thủ tục hành chính hay công tác giám sát an ninh thôn xóm đều được vận hành trên không gian mạng, góp phần tạo nên diện mạo một nông thôn hiện đại nhưng vẫn đậm đà bản sắc. 

     Chia sẻ về thực tiễn ở địa phương, ông Phạm Đức Hoan, Bí thư Chi bộ, Trưởng ban Công tác Mặt trận thôn Giang Soi cho biết, thực hiện Chỉ thị 57/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về chuyển đổi số, Chi bộ thôn Giang Soi đã ra Nghị quyết thực hiện chuyển đổi số, nòng cốt là tổ chuyển đổi số.

    Theo đó, lực lượng thanh niên đến từng gia đình cài đặt VNeID, tích hợp thẻ bảo hiểm y tế, bảo hiểm xã hội, không dùng tiền mặt cũng như mọi tiện ích khác để mọi người được thụ hưởng nền khoa học văn minh của đất nước.

   Thôn đã thành lập các trang Facebook, Zalo để kết nối, truyền tải nhanh chóng các thông tin của địa phương tới người dân và những người con xa quê.

       Theo ông Phạm Đức Hoan, khi người dân quê hương hay những người con xa quê trở về, hoặc du khách đến thăm thôn Giang Soi, đều có thể chủ động truy cập các trang thông tin tìm hiểu về cảnh quan, di tích lịch sử của đình làng hay nhà thờ mà không cần phải hỏi ai.

           Tại thôn Giang Soi, có 32 bức tranh đại đoàn kết được gắn mã QR ngay phía dưới, chỉ với một chiếc điện thoại thông minh, người dân và du khách có thể quét mã để tìm hiểu những câu chuyện về lịch sử, văn hóa của thôn.

     Ý tưởng này được hình thành từ sự chung tay của các tổ chức chính trị, đoàn thể trong thôn. Bí thư Chi đoàn thôn Giang Soi Bùi Văn Hiếu - một trong những người trực tiếp tham gia xây dựng hệ thống "mã QR kể chuyện" cho biết, với tinh thần xung kích, tình nguyện và sáng tạo của thanh niên, Đoàn Thanh niên thôn Giang Soi đã đi thu thập dữ liệu, hình ảnh, tư liệu tại các di tích lịch sử, các công trình kiến trúc trong thôn. Đặc biệt là phối hợp với các vị cao niên và các vị chức sắc tôn giáo trong thôn để thu thập các câu chuyện, ký ức, sau đó chuyển đổi số thành mã QR kể chuyện.

           Là người trải nghiệm mô hình chuyển đổi số của thôn Giang Soi, ông Phạm Đức Tiến hồ hởi kể, từ ngày có mã QR, người dân thôn Giang Soi cũng như khách thập phương đến tham quan chỉ cần quét mã là có thể thấy hết được các nét văn hóa, bản sắc của địa phương mà nhân dân thôn Giang Soi từ xưa đến nay đã xây dựng.

      Mã QR mở thêm không gian lan tỏa cho di sản ở làng quê

      Cách làm của làng Giang Soi cho thấy hướng đi sáng tạo trong bảo tồn, phát huy giá trị di sản thông qua chuyển đổi số, khi chính người dân trở thành chủ thể kể câu chuyện văn hóa của quê hương mình; từ đó có sự tham gia tích cực của người dân, từ cán bộ cơ sở, người cao tuổi đến thanh niên trong các hoạt động chuyển đổi số tại làng Giang Soi.

     Việc sử dụng mã QR để giới thiệu các giá trị lịch sử, văn hóa của địa phương là cách làm hiệu quả và giàu ý nghĩa. Điểm nổi bật là những câu chuyện về di sản được chính người dân sưu tầm, ghi lại và chia sẻ, tạo nên sự gần gũi, gắn kết với cộng đồng. Việc gắn mã QR với hình ảnh, tư liệu và các câu chuyện lịch sử giúp kết nối di sản vật thể với di sản phi vật thể, qua đó, nâng cao giá trị văn hóa của địa phương. Đây là cách làm sáng tạo, góp phần lưu giữ và lan tỏa các giá trị truyền thống trong cộng đồng.

       Câu chuyện cốt lõi để người dân đồng hành bền vững với "làng số" vẫn phải là nguồn lợi kinh tế. Để nhân rộng mô hình làng số thông qua phát triển du lịch, văn hóa số và huy động sự tham gia, đồng hành của người dân một cách bền vững. "Nếu người dân được trang bị nền tảng số, có khả năng tiếp cận môi trường số để từ đó cải thiện đời sống của bản thân và gia đình, thì đó mới là ý nghĩa cốt lõi. Khi ấy, người dân sẽ thực sự cảm nhận được lợi ích thiết thực từ việc xây dựng "làng số".